Wapiga kura wa Netanyahu waanza kumgeuka

Israel. Baadhi ya wafuasi wa muda mrefu wa chama cha Likud cha Waziri Mkuu, Benjamin Netanyahu wameanza kufanya kampeni za nyumba kwa nyumba kuwahamasisha wapiga kura kumuunga mkono mpinzani wake, Gadi Eisenkot, wakisema Israel inahitaji mabadiliko ya uongozi.

Mabadiliko hayo yanajitokeza katika mji wa Dimona, uliopo katika Jangwa la Negev, ambao kwa muda mrefu umekuwa ngome ya kisiasa ya Netanyahu, wakati uchaguzi ukikaribia.

Uchaguzi huo ni wa kwanza nchini Israel tangu shambulio la kushtukiza lililofanywa na Hamas Oktoba 7, 2023, lililotikisa usalama wa nchi hiyo na kuchochea vita vya Israel dhidi ya Hamas katika Ukanda wa Gaza, pamoja na mapigano yaliyohusisha washirika wa kundi hilo nchini Lebanon na Iran.

Shambulio hilo lilichangia kupungua kwa umaarufu wa Likud. Katika miezi ya karibuni, kura za maoni zimeonyesha uwezekano wa muungano wa Netanyahu, unaojumuisha vyama vya mrengo wa kulia, vyenye misimamo mikali na vya kidini, kupoteza wingi wa viti bungeni.

Hata hivyo, Eisenkot, anayetajwa kuwa mpinzani mkuu wa Netanyahu na kuongoza chama cha Yashar chenye msimamo wa wastani, bado hana njia iliyo wazi ya kuunda Serikali. Ushindani wa kisiasa umeendelea kuwa mkali kadiri uchaguzi unavyokaribia.

Dimona imekuwa eneo muhimu katika ushindani huo, hasa baada ya kombora la Iran kuwajeruhi watu kadhaa mjini humo Machi.

“Tunataka mabadiliko, bibi lazima aondoke,” amesema Yossi Assayag, mwenye umri wa miaka 74, ambaye amesema amekuwa akiunga mkono Likud kwa sehemu kubwa ya maisha yake.

“Bibi ameiletea Israel maafa,” amesema, akitumia jina la utani linalotumiwa kumrejelea Netanyahu.

Assayag ni miongoni mwa wakazi wanaojaribu kuwashawishi wenzao kuipigia kura Yashar. Hata hivyo, kazi hiyo si rahisi katika mji huo, ambako nusu ya wapiga kura walichagua Likud katika uchaguzi wa mwaka 2022.

“Nitakuwa msaliti wa Likud kamwe,” amesema Ruti Ohana, mstaafu ambaye amesema amekuwa akiipigia kura chama hicho tangu alipohamia Israel kutoka Afrika Kaskazini zaidi ya miaka 60 iliyopita.

Ohana amesema Netanyahu ana uwezo mkubwa kuliko wapinzani wake, huku akipinga lawama zinazotolewa dhidi yake kuhusu kushindwa kuzuia shambulio la Oktoba 7, 2023.

Kwa muda mrefu, Likud imekuwa na uungwaji mkono mkubwa kutoka kwa Wayahudi wenye asili ya Mashariki ya Kati na Afrika Kaskazini, wanaojulikana kama Mizrahim. Wengi wao walihisi kupuuzwa na chama cha Labour chenye mwelekeo wa mrengo wa kushoto na ushawishi wa Ulaya, ambacho kilitawala siasa za Israel kwa vizazi kadhaa.

Hata hivyo, chama cha Labour kimepoteza nguvu kadiri siasa za Israel zilivyoelekea zaidi upande wa kulia.

Sasa vyama kadhaa, kuanzia vile vya msimamo wa kati hadi vyenye misimamo mikali ya mrengo wa kulia, vinawania wapiga kura waliokuwa wakiunga mkono Likud.

“Watu wengi hapa wanaipigia kura Likud kwa sababu tu ndivyo walivyolelewa,” amesema Oria Asaf, mwenye umri wa miaka 25, ambaye zamani aliunga mkono Likud lakini sasa anaunga mkono Yashar.

“Mabadiliko yatakuja pale watu watakapoanza kufikiria kuhusu mustakabali wa watoto wao badala ya historia ya wazazi wao,” amesema.

Michal Elmalem Abu, aliyewahi kuchaguliwa kuwa mjumbe wa halmashauri ya jiji kupitia Likud na sasa anayeongoza kampeni za Eisenkot mjini Dimona, amesema lengo ni kuwafikia wapiga kura ambao bado hawajaamua na wanaoona kuwa Israel inakabiliwa na mgogoro.

Takwimu zilizokusanywa na Kituo cha Viterbi cha Utafiti wa Maoni ya Umma na Sera katika Taasisi ya Demokrasia ya Israel zinaonyesha kuwa takribani asilimia 13 ya wapiga kura hawakuwa wameamua chama watakachokipigia kura.

Miongoni mwa waliopigia kura Likud mwaka 2022, asilimia 55 pekee wamesema wataendelea kukiunga mkono. Asilimia 15 walielekea kuunga mkono vyama vinavyompinga Netanyahu, wakiwamo asilimia nane waliokuwa wakimuunga mkono Eisenkot.

Asilimia 14 walipanga kuchagua vyama vingine vya mrengo wa kulia, huku asilimia tisa wakiwa hawajaamua.

Mchambuzi wa siasa katika Taasisi ya Hartman, Amotz Asa-El, amesema maeneo kama Dimona yanaweza kumpa Eisenkot nafasi ya kupunguza uungwaji mkono wa Likud.

Eisenkot, mwenye umri wa miaka 66 na mtoto wa wahamiaji kutoka Morocco, aliwahi kuwa mkuu wa majeshi ya Israel. Historia yake ya maisha na uzoefu wa kijeshi vinatajwa kuwa miongoni mwa mambo yanayoweza kumvutia mpiga kura wa kawaida.

Imeandikwa kwa msaada wa Shirika la Habari la Reuters.